Overactieve blaas veroorzaakt door microbiële dysbiose

overactieve blaassyndroom en microbioom van de urine
Artikel
Thema
Vrouw
Man
50+
Auteur
Angélique De Beule
Indicaties
Incontinentie
Actieve stoffen
Omgevingsfactoren
Leefstijl
Microbioom
Voeding
Enkel voor leden
Nee
Artikel aanraden in Kenniscentrum
Uit

Stressincontinentie vs aandrangincontinentie

Overactieve blaassyndroom is naast stressincontinentie één van de meest voorkomende vormen van urineverlies bij vrouwen. De overprikkelde blaas heeft - ondanks ze maar een kleine hoeveelheid urine bevat - continue de behoefte om te urineren.

  • Stressincontinentie: door verhoogde druk – Bijv. niezen, hoesten, lachen, iets zwaar optillen. Meestal veroorzaakt door verzwakte urinesfincter of bekkenbodemspieren.
  • Aandrangincontinentie of overactieve blaassyndroom: de blaasspier stuurt de boodschap naar de hersenen dat de blaas vol is, terwijl dit niet het geval is.

Kenmerken van overactieve blaas

Vrouwen maar ook mannen (na bijv. prostaatoperatie) met aandrangincontinentie moeten gemiddeld acht keer of meer per dag “dringend” plassen en zullen ook ’s nachts meer dan twee keer de drang hebben om te urineren (nycturie).

Oorzaken van een overactieve blaas

Een overactieve blaas wordt doorgaans gezien als een probleem ter hoogte van de zenuwen en spieren van de blaas. Ook constipatie, overgewicht, voedselallergieën, blaasstenen of een blaasinfectie kunnen aan de basis liggen.

Maar hoe zit het met de microbiële samenstelling van de urine, kan deze ook een invloed hebben op het besturingssysteem van de blaas?

Urine is niet steriel!

Men heeft lang gedacht dat urine steriel was. Ondertussen is men erin geslaagd om via 16S rRNA sequentie technologie het urinair microbioom of het urobioom in kaart te brengen.

Het urobioom bestaat o.a. uit Lactobacillen, Corynebacteriën, Streptococcen, Actinomyces, Staphylococcen, Gardnerella en Bifidobacteriën.

Blaas overprikkeld door Gardnerella

Wetenschappelijke onderzoeken tonen aan dat de overstimulatie van de blaas kan worden veroorzaakt door een urinaire microomdysbiose waarin Gardnerella micro-organismen de bovenhand nemen (urotype 2) ten koste van de lactobacillen, die een belangrijke rol spelen in het gezond houden van blaas en urinewegen.

Recent onderzoek (2020) onder leiding van Travis K. price et all.  bevestigt deze urobioom shift:

  • Urobioom bij controle groep van 150 vrouwen zonder incontinentie: Lactobacillus iners (12.7%), Streptococcus anginosus (12.7%), L crispatus (10.7%), and L gasseri (10%)
  • Urobioom bij groep van 109 vrouwen met aandrangincontinentie (UUI): S anginosus (30.3%), L gasseri (22%), Aerococcus urinae (18.3%), and Gardnerella vaginalis (17.4%).

Holistische aanpak van een overactieve blaas

De overstimulatie van de blaas kan op verschillende manieren worden aangepakt – hierbij een aantal concrete tips:

  1. De blaas “leren” om op vaste tijden naar toilet te gaan
  2. Met behulp van kinesist, osteopaat gerichte oefeningen om de blaasspier op een correcte manier te leren aanspannen en ontspannen
  3. Voedingsaanpassingen: het beperken van cafeïnehoudende dranken zoals koffie, alcohol, pikante en allergene voeding (bijv. noten) kunnen helpen de overstimulatie van de blaas te beperken.

Daarnaast heeft men kunnen vaststellen dat de diversiteit en de aanwezigheid van de Lactobacillen populatie in het urobioom bepalend is voor het succesvol inzetten van anticholinergische medicatie bij mensen met een overactieve blaas.

Ook startte men in 2016 onder leiding van Dr. Margaret Mueller een onderzoek waarbij men nagaat waarom vrouwen met overactieve blaas al dan niet geholpen zijn met sacrale neuromodulatie. Ook hier ziet men dat het urobioom een belangrijke rol kan spelen.

Hoe zit het met probiotica?

Lactobacillus reuteri RC-14+, Lactobacillus rhamnosus GR-1 en/of Lactobacillus rhamnosus GG+ en Bifidobacterium BB-12 zijn veelbelovende stammen echter specifiek naar overactieve blaassyndroom is het nog even wachten op de eerste humane publicaties.

Referenties

  • Yashini Govender et al. The Current Evidence on the Association Between the Urinary Microbiome and Urinary Incontinence in Women. May 2019 Frontiers in Cellular and Infection Microbiology DOI: 10.3389/fcimb.2019.00133
  • Travis K Price et all. Bladder bacterial diversity differs in continent and incontinent women: a cross-sectional study. Am J Obstet Gynecol . 2020 Nov;223(5):729.e1-729.e10. doi: 10.1016/j.ajog.2020.04.033. Epub 2020 May 5.
  • Trialbulletin 2016: Sacral Neuromodulation and the Microbiome https://trialbulletin.com/lib/entry/ct-02833402