Acetyl-L-carnitine houdt het brein gezond en fit

brein sterk houden met L-carnitine
Artikel
Thema
Vrouw
Man
50+
Auteur
Angélique De Beule
Indicaties
Alzheimer
Depressie
Parkinson
Actieve stoffen
Omgevingsfactoren
Microbioom
Voeding
Enkel voor leden
Nee
Artikel aanraden in Kenniscentrum
Uit

L-carnitine, een wateroplosbaar co-enzym

Carnitine heeft geen aminogroep (NH2) en is dus strikt genomen geen aminozuur. Het is eerder een co-enzym, een wateroplosbare vitamineachtige stof, vergelijkbaar met choline dat tot de B-vitaminen gerekend wordt. Net als de B-vitaminen draagt carnitine z’n steentje bij tot het produceren van cellulaire energie (ATP). Het is essentieel voor de verbranding van de lange-keten vetzuren, die een transporteur nodig hebben om in de mitochondria te geraken, in tegenstelling tot de korte- en middellange-keten vetzuren (MCT-vetzuren) die zelf de membraan van de mitochondria kunnen passeren.

Alzheimerpreventie en L-carnitine

Acetyl-L-carnitine heeft een gunstig effect op het hersenmetabolisme en de cognitieve functies ervan. Zo beschermt en verbetert carnitine de ontwikkeling, de functie en het overleven van neuronen. Het verhoogt neurotransmitters zoals acetylcholine en dopamine en stimuleert de overdracht van boodschappen. Deze eigenschappen, plus het feit dat L-carnitine de zenuwcellen kan regenereren, maken carnitine ook bijzonder geschikt voor het voorkomen van neurologische aandoeningen zoals Alzheimer en Parkinson.

Acetyl-L-carnitine helpt namelijk:

  • Het verlies van receptoren ter hoogte van de hersencellen te vertragen
  • Het verlies van de grijze breinmassa en lipofuscine accumulatie (levervlekken, ook in de hersenen) te reduceren
  • Glycosylatie - de vorming van AGE’s of advanced glycosylation end products - in de hersenen te voorkomen
  • De productie van melatonine te verhogen
  • Glutamaat- en ammoniaktoxiciteit in de hersenen te voorkomen

Een tot drie gram L-carnitine per dag

Samen met (R)Alfa-liponzuur en co-enzym Q10 is acetyl-L-carnitine een onmisbaar micronutriënt ter ondersteuning van het brein en zenuwstelsel.

Uit verschillende gerandomiseerde gecontroleerde studies en een meta-analyse van 2018 is gebleken dat 3 gram acetyl-L-carnitine per dag depressieve gedachten helpt verminderen.

Ook het geheugen en het intellectueel vermogen van het brein worden verbeterd na het innemen van 1 tot 3 gram acetyl-L-carnitine gedurende een periode van minstens drie maanden.

Vegetarisme en carnitine-tekort

Hoewel we in normale omstandigheden zelf carnitine kunnen aanmaken uit het aminozuur L-lysine – met cofactoren zoals vitamine C en S-adenosylmethionine of SAM - hebben veel mensen een tekort aan carnitine. Zelfs als er voldoende lysine en cofactoren aanwezig zijn, voorziet de eigen productie slechts in 25% van onze behoefte aan carnitine. De rest moet via de voeding geleverd worden.

In de voeding komt het voornamelijk in dierlijke producten voor: vlees, vis, rauwe melk, kaas en eieren. Vooral schapen- en lamsvlees zijn rijke bronnen. In plantaardige voeding is het gehalte aan carnitine verwaarloosbaar, met uitzondering van avocado’s, asperges en tempeh (gefermenteerde sojabonen). Vegetariërs en veganisten krijgen niet alleen weinig of geen carnitine binnen, hun voeding is bovendien arm aan lysine en methionine (de voorloper van SAM). Zij lopen daarom het grootste risico op een carnitine-tekort.

Carnitine deficiëntie uit zich onder meer onder de vorm van spierpijn en – afbraak, hypoglycemie, vetstapeling in lever en spieren, alsook algemene zwakte en vermoeidheid.

De dagelijkse behoefte aan carnitine kan worden aangevuld met behulp van een nutritioneel supplement: 0,5 tot 2 gram per dag. Over het algemeen wordt L-carnitine suppletie tot een dagelijkse inname van drie gram goed verdragen en werden er geen toxische effecten gemeld.

Wat met TMAO?

Wanneer het microbioom voornamelijk bestaat uit proteobacteriën ontstaat het mechanisme waarbij L-carnitine wordt omgezet in Trimethylamine N-oxide (TMAO). Een amineoxide die geassocieerd wordt met een verhoogde kans op hartfalen.

Met andere woorden het L-carnitine metabolisme wordt dus ook beïnvloed door een al dan niet evenwichtig darmmicrobioom. Door carnitine-rijke voeding – vnl. dierlijke levensmiddelen – steeds te voorzien van plantaardige vezels en/of gefermenteerde voeding, kan de TMAO-stapeling worden voorkomen en acetyl-L-carnitine het brein ten volle ondersteunen.

Referentie

  • Meister R, von Wolff A, Mohr H, et al. Comparative safety of pharmacologic treatments for persistent depressive disorder: a systematic review and network meta-analysis. PLoS One. 2016;11(5):e0153380. 
  • Cristofano A, Sapere N, La Marca G, et al. Serum levels of acyl-carnitines along the continuum from normal to Alzheimer's dementia. PLoS One. 2016;11(5):e0155694.
  • Hudson S, Tabet N. Acetyl-L-carnitine for dementia. Cochrane Database Syst Rev. 2003(2):Cd003158.
  • Montgomery SA, Thal LJ, Amrein R. Meta-analysis of double blind randomized controlled clinical trials of acetyl-L-carnitine versus placebo in the treatment of mild cognitive impairment and mild Alzheimer's disease. Int Clin Psychopharmacol. 2003;18(2):61-71.
  • Natural Medicines. Carnitine: professional handout/administration and dosing. Available at: https://naturalmedicines-therapeuticresearch-com. Accessed 7/1/19.
  • Manuel T. Velasquez. Trimethylamine N-Oxide: The Good, the Bad and the Unknown. 
    Toxins (Basel). 2016 Nov; 8(11): 326. Published online 2016 Nov 8. doi:  10.3390/toxins8110326